Dat black metal niet meer uitsluitend in Scandinavische oorden gemaakt wordt en er ook elders in de wereld degelijke black metalformaties te vinden zijn, is zo langzamerhand wel bekend. Maar Duitse black metal? Toch wel, want met ‘Seance’ leverde het Duitse Dark Fortress eind vorige maand een uitstekende plaat in het genre af, vol mystieke en hypnotiserende klanken. Bovendien een plaat die zelfs behoorlijk origineel genoemd mag worden. Dat vindt ook gitarist V. Santura, die voor dit album het merendeel van het songmateriaal aangedragen heeft.
Aan hem allereerst de vraag wat in zijn optiek de grootste verschillen zijn tussen dit album en Dark Fortress’ eerdere drie langspelers?
“Op ons vorige album ‘Stab Wounds’ heeft het geluid van Dark Fortress de grootste verandering doorgemaakt. Die plaat klinkt namelijk totaal anders dan diens voorganger ‘Profane Genocidal Creations’. Toch zitten er tussen ‘Stab Wounds’ en ‘Seance’ ook de nodige verschillen. Het grootste verschil is dat we tijdens het schrijven van ‘Seance’ meer hebben durven te experimenteren. We hebben ons dit keer niets aangetrokken van bestaande conventies en opvattingen over hoe black metal zou moeten klinken, maar hebben enkel en alleen ons eigen gevoel gevolgd. Volgens mij heeft dat een album met veel meer lef en diversiteit opgeleverd. Een goed voorbeeld is het nummer ‘While They Sleep’, waar de nodige industrial-elementen in zijn verwerkt.”
“Zo’n nummer had een paar jaar geleden nooit een album gehaald. Zelf was ik een paar jaar terug al wel met zulke dingen bezig, maar als ik destijds had voorgesteld om dergelijke invloeden te gebruiken, had dat zeker op weerstand gestuit binnen de band. Een aantal bandleden was toen nog een stuk rechtlijniger in hun opvattingen over het soort muziek dat we speelden en zagen Dark Fortress toen nog voornamelijk als een pure black metalband. Maar met het klimmen van de jaren word je volwassen en leer je steeds meer te relativeren. We zitten nu niet meer zo vastgeroest aan bepaalde principes, die voorheen muzikale groei in de weg stonden.”
Naar mijn mening combineert Dark Fortress old school black metal met een meer hedendaags geluid, mee eens?
“Dat is inderdaad onze opzet. In de beginjaren waren we sterk beïnvloed door het soort black metal dat begin jaren negentig in trek was, maar naar verloop van tijd hebben we onszelf steeds meer een eigen herkenbaar geluid aangemeten. En ik vind dat we inmiddels een vrij uniek geluid hebben.”
Op ‘Seance’ verliest Dark Fortress zich nergens in excessen van agressie en haat, maar is er vooral ingezet op mistige en beklemmende sferen.
“In al onze nummers zitten in meer of mindere mate eigenlijk wel de elementen agressie, melancholie en mysterie, maar dit keer heb ik inderdaad de nadruk gelegd op melancholische en mystieke sferen. Ik heb me voor het schrijven van de nummers laten inspireren door de teksten, die onze zanger Azathoth al ruim van tevoren grotendeels gereed had. Ik heb telkens geprobeerd om de stemming of toonzetting van een tekst te vangen in muziek. De muziek is dus op maat gesneden en onlosmakelijk met de tekst verbonden. De tekst voor ‘Insomnia’ was bijvoorbeeld erg somber van toon, zodat dat nummer erg introvert is uitgevallen.”
Je zei net al dat jullie je inmiddels niet meer enkel focussen op traditionele black metal. Dekt de typering black metal de lading nog wel, volgens jou?
“Deze band voldoet in ieder geval niet aan het clichébeeld dat van black metal bestaat. We hebben ons bijvoorbeeld nooit als satanisten beschouwd en hebben evenmin ooit de behoefte gevoeld om teksten over voor de hand liggende onderwerpen als satan en oorlog te gebruiken. Velen beschouwen satanisme als een essentieel onderdeel van black metal, maar dat zie ik persoonlijk toch anders.”
“Natuurlijk zijn er van die zieke geesten die echt menen wat ze zingen, maar voor het gros van de bands is het satanisme enkel een image dat ze hanteren omdat het van ze verwacht wordt. En dat is dan ‘true’? Ik vind het belangrijk dat datgene wat je met je muziek overbrengt, ook écht uit je hart komt en dus niet een of andere gimmick is die je opvoert. In onze muziek staan daarom altijd onze échte gevoelens en emoties centraal. We zijn dus altijd trouw gebleven aan onszelf, dat is volgens mij het belangrijkste.”
Als ik denk aan metal en Duitsland, denk ik aan Sodom, Kreator en Destruction. En meer recent denk ik aan op thrash geënte metalcore. De combinatie black metal en Duitsland klinkt minder voor de hand liggend. Hoe komt dat, denk je?
“Dat is volgens mij voornamelijk te wijten aan de slechte reputatie die Duitse black metal internationaal heeft. Er heerst nog altijd het vooroordeel dat iedere Duitse black metalband bestaat uit nazisympathisanten. Afgezien van een stel idioten dat claimt SS black metal te spelen, is het hele verhaal volkomen uit de lucht gegrepen. Een andere reden is dat Duitsland lange tijd geen echt goede black metalbands kende.”
‘Seance’ is Dark Fortress’ eerste album dat wordt uitgebracht door het gerenommeerde Century Media, waar het gezelschap, geholpen door de nodige kruiwagens, vorig jaar heeft getekend.
“In 2003 leerden we Philipp Schulte kennen, die enorm enthousiast was over onze muziek. Dat ging zelfs zó ver dat hij onder de naam Imperium Records z’n eigen label heeft opgericht, waarmee hij ‘Stab Wounds’ op vinyl heeft uitgebracht. Philipp was toen al werkzaam bij Century Media en heeft enorm z’n best gedaan om zijn werkgevers ervan te overtuigen Dark Fortress te tekenen. Bovendien hebben ook Götz Kühnemund, werkzaam bij RockHard (de Duitse Aardschok, red.) en leden van Naglfar een goed woordje voor ons gedaan. Met succes dus.”
“Wat me tot nu toe het meest aanspreekt is hun duidelijkheid. Ze vertellen precies hoe de zaken ervoor staan en maken geen valse beloftes. Communiceren met ons vorige label, Black Attakk, was als praten tegen een betonnen muur. Ze waren erg goed in ja-knikken, maar hebben in de praktijk uiteindelijk nooit iets voor ons gedaan, waardoor de boel volledig stil kwam te liggen. Vandaar dat we dus zo snel mogelijk onder dat contract uit wilden. We hopen dat CMR ons wél een stap verder kan brengen en de naam Dark Fortress ook internationaal op de kaart kan zetten.”
Niet erg true natuurlijk, zo’n groot label.
“Ach, er zullen ongetwijfeld mensen zijn die ons op basis hiervan verwijten sell-outs te zijn, maar daar heb ik geen boodschap aan. Natuurlijk hadden we, ten behoeve van de verkoopcijfers, een veel toegankelijker album kunnen afleveren, maar we hebben er juist voor gekozen ons hart te volgen en het soort album te maken dat we zélf voor ogen hadden. Zonder daarbij compromissen te hoeven sluiten. De mensen die ons beschuldigen van het houden van commerciële uitverkoop kan ik dan ook enkel adviseren eens serieus naar ‘Seance’ te luisteren, ook al is het maar één keer. ‘Seance’ is namelijk juist veel complexer en aanzienlijk minder toegankelijk dan onze vorige albums. Dat blijkt ook uit de reacties tot nu toe.”
Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat black metal na een aantal magere jaren weer in de lift zit. Wat jij?
“Ja, inderdaad. De ontwikkeling die black metal momenteel doormaakt lijkt in veel opzichten op de wijze waarop death metal begin deze eeuw een heropleving maakte. Na een dip halverwege de jaren negentig was er begin 2000 een nieuwe lichting bands die death metal een nieuwe impuls gaf en het genre daarmee terug in de kijker wist te spelen. Ook black metal heeft een paar mindere jaren achter de rug, maar de laatste tijd zie ik de belangstelling weer toenemen en staan er steeds meer interessante bands op die echt een frisse wind door het genre laten waaien. Zoals je zult begrijpen, hoop ik dat die trend zich voortzet.”
Het zeskoppige collectief was een periode niet de enige band die als Dark Fortress door het leven ging. Uitgerekend in Duitsland liep namelijk een naamgenoot rond.
"Juridische stappen ondernemen was geen optie, want wij hebben de bandnaam nooit als merknaam laten registreren, omdat dat simpelweg een veel te kostbare aangelegenheid is. Toen we dus hoorden van de ‘andere’ Dark Fortress hebben we die band benaderd en ze gevraagd een naamswijziging te overwegen. Ten eerste omdat wij de naam nou eenmaal eerder hadden én omdat wij al een album uit hadden, terwijl zij op dat moment slechts één demo hadden uitgebracht. In eerste instantie zijn ze daar niet op ingegaan en hebben ze de bandnaam nog een paar jaar aangehouden. Maar toen wij hier in Duitsland langzaam maar zeker meer naam begonnen te maken, hebben zij uiteindelijk toch hun bandnaam gewijzigd (in Dragonsfire, red.).”
Tenslotte, wat is trouwens jouw persoonlijke muzieksmaak? Leef je op een dieet van extreme metal, of koester je wellicht een geheime voorliefde voor hiphop?
“Haha, nee, ik luister zeker geen hiphop en waar ik helemaal een schijthekel aan heb is R&B. Toch ben ik over het algemeen vrij open-minded op dat gebied. Uiteraard mag ik graag naar metal luisteren, maar er zijn ook genoeg non-metaldingen die ik kan waarderen. Portishead bijvoorbeeld, echt geniaal vind ik dat. Het hoeven dus niet altijd per se gitaren en distortion te zijn.”
Gerco Zwiers
Website Dark Fortress
Recensie 'Seance'